Metodologia

Zavrada

Alle Einträge anzeigen(!!!)

A   B  C   D   E   F   G   H  I   J  K  L   M   N   O   P   Q  R   S   T   U   V  W   X  Y  Z 


Famiglias da linguas en las Alps  (Citar)

En il territori da la Convenziun da las Alps e pia en il territori da perscrutaziun da VerbaAlpina vegnan discurridas tradiziunalmain linguas da trais famiglias da linguas. Tut trais vegnan represchentadas da continuums dialectals, il grad da distincziun dals quals dependa evidentamain era da l'extensiun da lur territori da derasaziun. La fragmentaziun da la zona romanofona è pli gronda che tschella da la zona germana e tschella anc ina giada è pli gronda da tschella slava. Da la situaziun dialectala informan ils atlas linguistics spezialisads. In VerbaAlpina, ils puncts da relevaziun dals atlas differents vegnan colliads ad ina rait plurilingua cumplessiva. A nivel da las linguas naziunalas surordinadas resp. linguas minoritarias ch'èn implementadas regiunalmain è dentant be la Romania alpina sutdividida ulteriurmain. Pertge che ultra il franzos ed il talian èn uffizialmain renconuschids sco linguas naziunalas u linguas minoritarias en Svizra il rumantsch ed in Italia l'occitan, l'arpitan (u francoprovenzal) ch'è uffizialmain renconuschid en la Val d’Aosta, il ladin da las Dolomitas ed il friulan. En la Slavia alpina ed en la Germania alpina exista mintgamai be ina lingua da standard. Per quai che pertutga il tudestg pluricentric èn da distinguer almain per la Svizra, la Germania e l'Austria varietads da standard naizunalas coexistentas.

(auct. Thomas Krefeld – trad. Susanne Oberholzer)

Tags: Linguistica



Format da las datas  (Citar)

v. Modellaziun da las datas

Tags: Tecnologia d'infurmaziun



Fotografias  (Citar)

La mediateca da VerbaAlpina cuntegna ina collecziun vasta, permanentamain creschenta da fotografias georeferenziadas. Questas adempleschan ina finamira dubla: d'ina vart renvian ellas a referents concrets cun tut lur particularitads idiosincraticas che pon esser fitg marcantas surtut tar edifizis. D'autra vart duain las fotografias illustrar in concept uschè evidentamain sco pussaivel e daventar uschia la basa per la relevaziun d'autras denominaziuns dal concept. La finamira da questa funcziun n'è perquai betg da reconuscher il referent specific, pia ina tegia d'alp definida. Quai fuss schizunt plitost disturbant, pertge ch'ils infurmants han la tendenza da furnir en quest cass il num propi da l'alp, e betg las denominaziuns dal concept. Questa ristga è dentant survesaivla: ina malenclegientscha substanziala resulta atgnamain be en cas che l'infurmant reconuscha persunas enconuschentas. En quest cas attiran las caracteristicas individualas tut la concentraziun dal contemplader uschia che la persuna represchentada vegn numnada spontanamain ed involutarmain cul num ("quai è bain il Willi!") – e betg en la funcziun ch'el exercitescha sin la fotografia (SIGNUN). Per propi fuss per consequenza pli cunvegnent il diever da dissegns idealisads enstagl da fotografias d'objects concrets per relevar las denominaziuns. Ma quai na gartegia betg pervia da la mancanza da musters correspundents. Tut las represchentaziuns da referents èn colliadas tras la banca da datas cun las categorias "concept" e "denominaziun".

(auct. Thomas Krefeld | Stephan Lücke – trad. Susanne Oberholzer)

Tags: Context extralinguistic



Funtaunas  (Citar)

En VerbaAlpina, funtaunas fetg differentas vegnan manadas ensemen. Igl è da distinguer tranter funtaunas gia publitgadas (atlas linguistics, dicziunaris, monografias da singuls lieus) d'ina vart e novas funtaunas che vegnan eruidas per l'emprima giada dal project sez da l'autra vart. A questas funtaunas novas appartegnan tant datas relevadas da collavoraturs, sco p.ex. Beatrice Colcuc, sco talas datas, cun la qualas la crowd, qvd. pledaders individuals e betg enconuschents en persuna, contribuescha al project. I vegnan en dumonda sulettamain funtaunas che furneschan datas linguisticas gia georeferenziadas u silmain georeferenziablas. Questas datas ston però vegnir tractadas sistematicamain en maniera differenta en vista a la tipisaziun. Externaziuns transcrittas exactamain en furma fonetica vegnan preschentadas da VerbaAlpina sco 'cumprova singula'. Igl è raschunaivel da gruppar questas cumprovas singulas tenor tscherts criteris ('tipisar'). Las datas che vegnan purschidas en furma ortografica da la funtauna, pon vegnir consideradas sco tipisadas d'emprim ennà perquai che questa furma da codificaziun tschessenta fitg blera varianza fonetica. VerbaAlpina n'inditgescha betg mo la funtauna, mabain precisescha era il status sistematic da la data linguistica correspundenta ('cumprova singula' vs. 'tip fonetic') che la funtauna furnescha. I na valan betg sco funtaunas ils pledaris da referenza, cun ils quals ils tips morfolexicals vegnan verifitgads lexicograficamain e colliads cun in link en il cas ideal. Tar quai ils exempels suandatns:

(1) La funtauna furnescha ina cumprova singula:

Cumprova singula:  [a̠lpˈejo̞] – lieu: Bassano del Grappa – funtauna: ALD-II 848_1, 181 (Valrovina)
Tip fonetic: (betg tipisà)
Tip morfolexical: alpeggio (neolat. m.)
Tip da basa: alpe; cfr. DELI 42
Concept: ALP

(2) La funtauna furnescha in tip fonetic:

(Nagina cumprova singula a disposiziun) – lieu: Adelboden
Tip fonetic: Anke – funtauna: SDS V_179_1, BE104
Tip morfolexical: Anke (gem. m.), cfr. Idiotikon 1, 341 ss.
Tip da basa: anko; cfr. Kluge 2001, 47
Concept: PAINTG

(3) La funtauna in tip morfolexical:
(Nagina cumprova singula a disposiziun) – lieu: St. Peter-Pagig
Tip fonetic: Putter – funtauna: SDS V_179_1, GR22
Tip morfolexical: Butter (gem. n.), cfr. Idiotikon s. v. [[Butter,  1, 341 ss. – funtauna: SDS V_179_1, GR22
Tip da basa:  butyru(m); cfr. DELI 178
Concept: PAINTG

(4) La funtauna furnescha in tip morfolexical che bain exista en il tudestg standard, ch'è dentant collià ad in auter concept:

Tip morfolexical: Pelz Duden s.v. Pelz (betg per quest concept); Idiotikon s.v. Belz P-, 4, 1222 – funtauna: SDS V_162_1
Concept: PEL SIN IL LATG, TAR IL SFRADAR SUENTER IL BUGLIR

(auct. Thomas Krefeld | Stephan Lücke – trad. Susanne Oberholzer)

Tags: Pagina-web